Süt ve yumurta, en tipik protein lekeleridir. Sütün ana proteini kazein, yumurta akının ana proteini albümindir. Her ikisi de ısıyla denatüre olur, yani pişip life sabitlenir. Özet: soğuk su, nötr deterjan ve gerekirse proteaz içeren enzimli temizleyici; asla sıcak su ve ütü.

Süt ve yumurtanın farkı

  • Süt: protein + süt yağı + laktoz. Yağ kısmı ayrı bir işlem isteyebilir; ekşidiğinde kötü koku yapar.
  • Yumurta akı: neredeyse saf protein; kurudukça parlak ve sert bir film olur.
  • Yumurta sarısı: protein + yağ + karotenoit pigmenti; sarı iz bırakabilir.

Taze leke: adım adım

  1. Yumurtada fazlasını spatula ile kaldırın; sütü bezle emdirin.
  2. Soğuk suyla dıştan içe tamponlayın.
  3. Soğuk suya birkaç damla nötr deterjan ekleyip tekrarlayın.
  4. Temiz soğuk suyla durulayıp kurutun.

Kurumuş leke

Kurumuş protein filmi önce soğuk suyla 10–15 dakika yumuşatılır. Ardından proteaz içeren bir enzimli temizleyici uygulanıp nemli tutularak 15–30 dakika bekletilir. Yumurta sarısından kalan yağlı-sarı iz için yağ sökücü deterjan, sonra gerekirse oksijenli bir işlem uygulanır.

Profesyonel not Enzimler 20–35 °C arasında en iyi çalışır. "Soğuk su kuralı" lekeyi pişirmemek içindir; enzim aşamasında ılık su kullanılabilir, sıcak su (40 °C üzeri) kullanılmaz.

Koku

Halı veya koltukta kalan süt kalıntısı, bakteriler tarafından parçalandıkça ekşi ve kalıcı bir koku üretir. Leke görünmese bile koku varsa tabana inmiş süt kalıntısı vardır; enzimli işlem ve derin durulama gerekir.

Dikkat Yün ve ipek de protein liftir. Proteaz içeren ürünler bu liflerde kısa süre ve düşük konsantrasyonda kullanılmalı, mutlaka test edilmelidir.

Sık Sorulan Sorular

Süt lekesi sıcak suyla neden çıkmıyor?

Sıcak su kazeini pişirerek life sabitler. Soğuk veya ılık su kullanılmalıdır.

Yumurta lekesi kumaşta sertleşti, ne yapmalıyım?

Soğuk suda bekleterek yumuşatın, ardından enzimli deterjanla ön işlem yapıp yıkayın.

Halıdaki süt kokusu nasıl geçer?

Kaynağı tabandaki süt kalıntısıdır. Enzimli temizleyici derinliğe ulaşacak miktarda uygulanmalı ve ekstraksiyonla durulanmalıdır.